เรตินอยด์ทาสิว Adapalene กับ Tretinoin ใช้อย่างไรไม่ให้ผิวพัง

Adapalene และ Tretinoin เป็นชื่อที่คนหาข้อมูลเรื่องสิวมักเจอบ่อย เพราะเป็นยาทาในกลุ่มเรตินอยด์ที่ถูกพูดถึงในแง่การดูแลสิวอุดตัน แต่ก็เป็นกลุ่มที่คนใช้แล้วมักเจอปัญหาผิวลอก แสบ หรือสิวเห่อในช่วงแรกเช่นกัน บทความนี้เขียนขึ้นเพื่อให้ความรู้เชิงทำความเข้าใจ ไม่ใช่คำแนะนำให้ซื้อยามาใช้เอง

ยากลุ่มนี้เป็นยาที่ควรใช้ภายใต้การดูแลของแพทย์หรือคำแนะนำของเภสัชกร เพราะความแรง ความถี่ และความเหมาะสมต่างกันไปตามสภาพผิวแต่ละคน

ยากลุ่มเรตินอยด์คืออะไร

เรตินอยด์เป็นกลุ่มสารที่เป็นอนุพันธ์ของวิตามินเอ ออกฤทธิ์ต่อกระบวนการผลัดเซลล์ผิวและการเกาะตัวของเซลล์ในรูขุมขน จึงถูกนำมาใช้ในการดูแลสิวอุดตันเป็นหลัก และมีผลต่อเนื่องไปถึงการลดโอกาสเกิดสิวอักเสบตามมา ยากลุ่มนี้ไม่ได้ออกฤทธิ์ทันที แต่ต้องใช้ต่อเนื่องเป็นสัปดาห์ถึงเดือนจึงจะประเมินผลได้

ความแตกต่างของแต่ละตัว

หัวข้อ	Adapalene	Tretinoin
ลักษณะการออกฤทธิ์	ออกฤทธิ์จำเพาะกับตัวรับบางชนิด	ออกฤทธิ์กว้างกว่า
แนวโน้มการระคายเคือง	โดยทั่วไปน้อยกว่า	โดยทั่วไปมากกว่า
ความคงตัวต่อแสง	ค่อนข้างคงตัว	ไวต่อแสงมากกว่า
การเข้าถึง	บางความเข้มข้นหาซื้อได้ในร้านยา	โดยทั่วไปต้องมีใบสั่งแพทย์
ข้อแนะนำ	ควรปรึกษาเภสัชกรก่อนเริ่ม	ควรใช้ภายใต้การดูแลของแพทย์

วิธีเริ่มใช้อย่างค่อยเป็นค่อยไป

เริ่มจากความถี่ต่ำก่อน เช่น สัปดาห์ละ 2-3 คืน แล้วค่อยเพิ่มเมื่อผิวปรับตัวได้
ใช้ปริมาณเท่าเมล็ดถั่วสำหรับทั้งใบหน้า การใช้มากขึ้นไม่ได้ทำให้ได้ผลเร็วขึ้น แต่เพิ่มการระคายเคือง
ทาบนผิวที่แห้งสนิทหลังล้างหน้า และเลี่ยงบริเวณรอบดวงตา มุมปาก และมุมจมูก
ทามอยส์เจอไรเซอร์ร่วมด้วยเพื่อช่วยลดอาการแห้งลอก
งดสารออกฤทธิ์อื่นในช่วงแรก แล้วค่อยพิจารณาเพิ่มทีละตัวเมื่อผิวนิ่งแล้ว
ทาครีมกันแดดทุกเช้าอย่างสม่ำเสมอตลอดช่วงที่ใช้

Purging กับการแพ้ แยกอย่างไร

สังเกตจาก	Purging	อาการแพ้/ระคายเคืองรุนแรง
ตำแหน่งที่เกิด	บริเวณที่เคยเป็นสิวอยู่แล้ว	บริเวณใดก็ได้ รวมถึงที่ไม่เคยเป็นสิว
ลักษณะ	สิวอุดตันและสิวอักเสบโผล่เร็วขึ้น	ผื่นแดง คัน แสบ บวม หรือลอกเป็นแผ่น
แนวโน้มตามเวลา	ค่อยๆ ลดลงเมื่อผิวปรับตัว	ไม่ดีขึ้นหรือแย่ลงเรื่อยๆ
ควรทำอย่างไร	ลดความถี่และติดตามอาการ	หยุดใช้และปรึกษาแพทย์

ข้อควรระวังและกลุ่มที่ควรปรึกษาแพทย์ก่อน

ผู้ที่ตั้งครรภ์ วางแผนตั้งครรภ์ หรือให้นมบุตร ต้องปรึกษาแพทย์ก่อนเสมอ
ผู้ที่มีผิวอักเสบ ผื่น หรือแผลเปิดบริเวณที่จะทาในขณะนั้น
ผู้ที่ใช้ยาทาชนิดอื่นอยู่ ซึ่งอาจเสริมการระคายเคืองกัน
ผู้ที่มีผิวแพ้ง่ายหรือมีประวัติแพ้ผลิตภัณฑ์บ่อย
ผู้ที่วางแผนทำหัตถการผิวหนัง ควรแจ้งแพทย์ว่ากำลังใช้ยากลุ่มนี้อยู่

ทำไมควรใช้ภายใต้การดูแลของแพทย์

เพราะสิวแต่ละชนิดตอบสนองต่อแนวทางต่างกัน และสิ่งที่ดูเหมือนสิวอาจไม่ใช่สิวเสมอไป การเริ่มใช้ยากลุ่มเรตินอยด์เองโดยไม่ได้แยกชนิดของสิวก่อน อาจทำให้เสียเวลาไปกับแนวทางที่ไม่ตรงปัญหา และเสี่ยงต่อการระคายเคืองที่ซ้ำเติมผิว การให้แพทย์ประเมินก่อนช่วยให้เลือกความแรงและความถี่ที่เหมาะกับสภาพผิวของแต่ละคน

Adapalene กับ Tretinoin ต่างกันอย่างไร

ทั้งคู่เป็นยาในกลุ่มเรตินอยด์ที่ออกฤทธิ์ต่อการผลัดเซลล์ผิวและการอุดตันของรูขุมขน แต่มีความแรงและความคงตัวต่างกัน โดยทั่วไป Adapalene ถูกออกแบบให้ก่อการระคายเคืองน้อยกว่าและคงตัวกว่า ขณะที่ Tretinoin ออกฤทธิ์แรงกว่าและมักต้องใช้ภายใต้การดูแลของแพทย์อย่างใกล้ชิด การเลือกใช้ตัวใดควรให้แพทย์หรือเภสัชกรพิจารณาตามสภาพผิว

Purging คืออะไร ต่างจากการแพ้อย่างไร

Purging คือช่วงที่สิวดูเห่อขึ้นในระยะแรกของการใช้ยากลุ่มเรตินอยด์ เพราะยาเร่งให้สิ่งที่อุดตันอยู่ใต้ผิวโผล่ขึ้นมาเร็วกว่าปกติ มักเกิดบริเวณที่เคยเป็นสิวอยู่แล้วและค่อยๆ ลดลงตามเวลา ส่วนการแพ้มักมีอาการคัน แสบ บวมแดง หรือผื่นขึ้นในบริเวณที่ไม่เคยเป็นสิว หากไม่แน่ใจว่าเป็นแบบไหน ควรหยุดใช้และปรึกษาแพทย์

ใช้เรตินอยด์แล้วหน้าลอก ทำอย่างไรดี

อาการแห้งลอกในช่วงแรกพบได้ในหลายคน แนวทางที่มักช่วยได้คือลดความถี่ในการใช้ลง เพิ่มมอยส์เจอไรเซอร์ และงดสารออกฤทธิ์อื่นชั่วคราว หากยังลอกมากจนแสบหรือผิวอักเสบ ควรปรึกษาแพทย์เพื่อปรับแนวทาง ไม่ควรเพิ่มความถี่หรือปริมาณเองด้วยความคาดหวังว่าจะเห็นผลเร็วขึ้น

ใครที่ไม่ควรใช้ยากลุ่มเรตินอยด์

กลุ่มที่ต้องระวังเป็นพิเศษได้แก่ ผู้ที่ตั้งครรภ์หรือวางแผนตั้งครรภ์ ผู้ที่ให้นมบุตร ผู้ที่มีผิวอักเสบหรือเป็นผื่นอยู่ในขณะนั้น และผู้ที่กำลังใช้ยาทาอื่นที่อาจตีกัน กลุ่มเหล่านี้ควรปรึกษาแพทย์ก่อนเสมอ ไม่ควรเริ่มใช้เองตามคำแนะนำจากอินเทอร์เน็ต

ใช้เรตินอยด์ต้องทากันแดดไหม

ควรทาทุกวันอย่างสม่ำเสมอ เพราะผิวที่ผลัดเซลล์เร็วขึ้นมักไวต่อแสงแดดมากกว่าเดิม การไม่ทากันแดดระหว่างใช้ยากลุ่มนี้ นอกจากเพิ่มโอกาสระคายเคืองแล้ว ยังทำให้รอยจากสิวเข้มขึ้นและจางช้าลงด้วย

อ่านเพิ่มเติม

หมายเหตุ: ข้อมูลในบทความนี้เป็นความรู้ทั่วไปเพื่อประกอบการตัดสินใจ ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์เฉพาะบุคคล ผลลัพธ์ขึ้นอยู่กับแต่ละบุคคล ควรได้รับการประเมินโดยแพทย์ก่อนเข้ารับบริการ

บทความนี้ตรวจสอบความถูกต้องโดยแพทย์ประจำ About Skin Clinic: พญ.ณัฐชา จารุเรืองพงศ์ (เลขที่ใบประกอบเวชกรรม 49624) และ นพ.วิธวินท์ ไพศาขมาศ (เลขที่ใบประกอบเวชกรรม 58065)

หากคุณกำลังมองหาการรักษา About Skin Clinic พร้อมให้คำปรึกษาโดยแพทย์ เพื่อวางแผนที่เหมาะกับคุณโดยเฉพาะ ปรึกษาแพทย์ได้ที่:

About Skin Clinic Phetkasem (เพชรเกษม 81)
โทร. 061-664-6962 Line: @aboutskinclinic
Location: Google Map สาขาเพชรเกษม 81

About Skin Clinic Bangna (บางนา (Bizzo Mall))
โทร. 061-642-2656 Line: @aboutskinclinic-bn
Location: Google Map สาขาบางนา (Bizzo Mall)

About Skin Clinic Krungthepkreetha (กรุงเทพกรีฑา)
โทร. 061-642-2356 Line: @aboutskinclinic.kt
Location: Google Map สาขากรุงเทพกรีฑา

สนใจอ่านบทความอื่นๆ ของ About Skin Clinic เพิ่มเติม

อ่านบทความอื่นๆ ทั้งหมด

เรตินอยด์ทาสิว Adapalene กับ Tretinoin ใช้อย่างไรไม่ให้ผิวพัง | About Skin Clinic